PEP 72h

Dự phòng sau phơi nhiễm HIV bằng PEP

Dự phòng sau phơi nhiễm HIV bằng PEP, nghĩa là chỉ được sử dụng sau khi đã có hành vi nguy cơ lây nhiễm HIV. Nếu bạn quan hệ tình dục với một người nào đó và phát hiện ra rằng, họ có thể đã bị nhiễm HIV hay bị rách bao trong quá trình quan hệ, bạn cần tới phòng khám để được kê đơn sử dụng PEP càng sớm sàng tốt. Đây là thuốc kê đơn nên bạn cần được tư vấn bởi bác sĩ trước khi dử dụng.

Thuốc PEP hay thường gọi là dự phòng sau phơi nhiễm (Post-exposure prophylaxis) là loại thuốc điều trị dự phòng sau phơi nhiễm HIV hiệu quả. PEP hoạt động dựa theo cơ chế chống lại các Virut HIV, ngăn chặn tình trạng lây nhiễm từ các hành vi nguy cơ như quan hệ không an toàn, tiêm chích ma tuý. Chính vì thế, khi nghi ngờ mình có nguy cơ bị lây nhiễm HIV cao, bạn cần uống thuốc PEP càng sớm, càng tốt và đảm bảo uống thuốc trong vòng 72 giờ kể từ khi có nguy cơ lây nhiễm để đạt hiệu quả bảo vệ cao nhất.

Sự khác nhau giữa PEP và PrEP

Chúng ta thường nghe tới các thông tin liên quan đến dự phòng trước phơi nhiễm HIV sử dụng PrEP – một loại thuốc kháng virut uống hàng ngay hay sử dụng trong các tình huống khẩn cấp. PrEP khác với PEP là nó chỉ được dùng trước khi bạn có các hành vi nguy cơ và bạn cần phải âm tính với HIV mới có thể dùng. Đây có thể coi là biện pháp dự phòng an toàn và hiệu quả. Tuy nhiên, PEP thì chỉ dùng cho ai đã tiếp xúc với virut HIV và cần dự phòng khẩn cấp để không lây nhiễm và nó chỉ phát huy hiệu quả tốt nhất nếu được sử dụng trong 72 giờ sau khi có hành vi nguy cơ.

PEP 72h
PEP – 72 giờ vàng ngăn ngừa HIV

Cả PrEP và PEP đều sủ dụng thuốc kháng virut HIV để ngăn ngừa HIV theo phác đổ khác nhau có chỉ dẫn của bác sĩ. Đây là hai loại thuốc kê đơn trước khi sử dụng, do đó, bạn cần được bác sĩ tư vấn và làm các xét nghiệm bắt buộc trước khi được kê đơn sử dụng. Trong quá trình sử dụng, bạn sẽ được tái khám định kỳ để xem tình điều trị hiệu quả hay không và cần điều chỉnh gì để đảm bảo sử dụng an toàn. Vì lý do đó, bạn không nên tự ý mua thuốc để uống.

Ai nên dùng PEP?

Quan hệ tình dục không an toàn: không dùng bao cao su, rách bao cao su khi quan hệ tình dục và chưa biết tình trạng nhiễm bạn tình.

Lây qua đường máu:

  • Dùng chung kim tiêm và dụng cụ y tế có dính máu người nhiễm HIV.
  • Vô tình dẫm/ đạp vào kim tiêm của người có HIV.
  • Tiếp xúc trực tiếp các vết thương hở với máu người bị nhiễm hoặc chưa biết tình trạng HIV.
  • Dùng chung dao cạo, kim châm cứu, kim xăm trổ,…với người nhiễm HIV hoặc chưa biết tình trạng HIV.
  • Chăm sóc sức khỏe người có HIV, vô tình bị tiếp xúc trực tiếp với máu hoặc chất dịch của người bệnh.

Yêu cầu khi sử dụng PEP:

PEP phát huy hiệu quả bảo vệ tốt nhất nếu dùng trong vòng 24-72 giờ sau khi có hành vi nguy cơ và duy trì sử dụng thuốc hàng ngày trong 4 tuần (28 ngày). Sau 28 ngày sử dụng PEP, khách hàng được yêu cầu xét nghiệm HIV để đánh giá sơ bộ sự hiệu quả của thuốc. Khách hàng cũng cần xét nghiệm HIV sau 90 ngày để đảm bảo chắc chắn họ đã an toàn. Đối với hầu hết khách hàng dùng PEP, họ sẽ được khuyến khích sử dụng PrEP sau khi xét nghiệm HIV âm tính.

Như vậy, khoảng thời gian vàng để PEP phát huy hiệu quả tối đa dự phòng HIV là 72 giờ sau khi có hành vi nguy cơ. Khách hàng cần liên hệ cơ sở y tế ngay khi có hành vi nguy cơ để được tư vấn, xét nghiệm HIV và kê đơn sử dụng PEP nếu kết quả xét nghiệm HIV là âm tính.

Sưu tầm và tổng hợp từ các nguồn khác nhau